اشک ریزش

اشک ریزش

زیادی اشک به طوری که روی صورت جاری شود را اشک ریزش می نامند و به دو دلیل عمده ایجاد می شود:
۱-تولید زیاد اشک : اکثرا تولید زیاد اشک بدلیل ورود مواد تحریک کننده به داخل چشم ایجاد شده که بطور طبیعی چشم می خواهد این مواد تحریک کننده را شسته و از چشم خارج کند.
علل آن عبارتند از :
- مواد شیمیایی تحریک کننده چشم مثل عطر و ادکلن و پیاز ،مواد شوینده
- عفونت های سطح چشم
- حساسیت
- صدمه به چشم(خراش قرنیه ،پلیسه،زخم قرنیه ناشی از لنز تماسی ، جسم خارجی پشت پلک)
- مژه اضافی لبه پلک یا به داخل برگشتن لبه پلک (آنتروپیون)
۲-گرفتگی در مسیر خروج اشک : در این موارد میزان تولید اشک طبیعی بوده ولی بدلیل بسته بودن محل خروج اشک از چشم(مجرای اشکی) اشک روی صورت جاری می شود .در سن زیر یک سال و بالای ۶۰ سال شایع بوده و به طور کلی به ۲ دسته تقسیم می شوند.
انسداد مجرای اشکی مادرزادی : در نوزادان مجرای اشکی ممکن است به طور کامل تکامل پیدا نکرده باشد و طی ۴ تا ۶ هفته بعد از تولد ، کامل شده و نبایستی اشک ریزش وجود داشته باشد.انسداد مجرای اشکی مادرزادی به طور متوسط در ۴ درصد کودکان یک ماهه دیده می شود و در یک سوم موارد دو طرفه می باشدو در حدود ۹۰ درصد آنها با ماساژ و قطره تا ۶ ماهگی خوب می شوند.در صورتی که انسداد مجاری اشکی مادرزادی تا یک سالگی طول بکشد بایستی کودک تحت معاینه مجدد قرار گرفته و در صورت لزوم مجاری اشکی میل زده شود.
اکثرا میل زدن عمل جراحی بسیار ساده ای بوده که با بی هوشی خفیف در اطاق عمل انجام می شود و در ۹۰ درصد موارد بیماری کاملا برطرف می شود.در صورتی که گرفتگی مجاری اشکی در قسمت های داخل پلکی باشد و با انسداد مجاری اشکی طول کشیده باشد (بالای ۱۳ ماه)یا گرفتگی استخوانی شده باشد موفقیت میل زدن کم شده ، ممکن است پزشک مجبور شود یک جلسه دیگر نیز میل زدن را تکرار کند ، میزان موفقیت در میل زدن دوم تقریبا ۶۰ درصد می باشد.در مواردی که سن کودک به ۳ سال برسد و درمان انجام نشده باشد میزان موفقیت میل زدن بسیار کم بوده و نیاز به لوله گذاری خواهد بود که عمل جراحی سخت تر بوده و بی هوشی کامل نیاز است میزان موفقیت در لوله گذاری ۷۶ درصد می باشد.
بنابراین قبل از یک سالگی برای اشک ریزش کودکان بایستی اقدام صحیح و اساسی انجام شود.بعد از میل زدن ممکن است اندکی خون از گوشه چشم یا بینی وجود داشته باشد که مهم نیست و معمولا برطرف می شود .داروها بایستی مرتب استفاده شود و بعد از یک ماه می توان ارزیابی کرد که آیا میل زدن موثر بوده یا نه.
توجه داشته باشید:
اگرا انسداد مجاری اشک مادرزادی به طوری باشد که گوشه داخلی چشم حالت توده یا کیست ایجاد کرده باشد یا عفونت شدید وجود داشته باشد یا انسداد مجرای اشک اختلال در تنفس کودک ایجاد کرده باشد بایستی میل زدن بلافاصله انجام شود و نبایستی تا یک سالگی صبر کرد.
انسداد مجرای اشکی اکتسابی : اکثرا خودبخود بوده و در سن بالای ۵۵ سالگی شایع تر است و در زنان دو برابر مردان دیده می شود ولی در موارد زیر نیز ایجاد می شود.
- وجود رسوبات در اشک یا سنگ مجرای اشکی که باعث گرفتگی موقت و گذرا می شود.
- داروها ، بعضی داروها بخصوص داروهای شیمی درمانی و بعضی قطره های چشمی انسداد مجرای اشکی ایجاد می کنند.
- عفونت ، عفونت ناشی از تبخال یا زونا ، عفونت سینوسها یا عفونت های مکرر داخل بینی.
- بیماری های التهابی در سطح پوست پلک یا داخل حفره بینی.
- ضربه به چشم : ضربه می تواند باعث پارگی مجرای اشکی در پلک شده و ترمیم آن باعث بسته شدن مجرای اشکی شود که در این موارد بایست لوله گذاری انجام شود.ضربه می تواند باعث شکستگی در استخوان های اطراف مجرای اشکی شده و انسداد در مجرای اشکی ایجاد شود.
- تومورها ، وجود تومور در لبه پلک که نزدیک مجرای اشکی باشد یا داخل بینی که مجرای اشکی را ببندد می تواند اشک ریزش ایجاد کند.
- درمان در این موارد برطرف کردن علت انسداد مجرای اشکی بوده و اکثرا با میل زدن انسداد مجرای اشکی برطرف نمی شود و نیاز به عمل جراحی وسیع تر (DCR) دارد.قبل از عمل ممکن است نیاز به شستشوی مجرای اشکی باشد که این کار درمان نبوده و فقط برای تشخیص قطعی گرفتگی و پیدا کردن محل دقیق گرفتگی و تعیین نوع عمل جراحی می باشد.
بعد از عمل جراحی DCR :خونریزی اندکی از حلق و بینی طبیعی است، زیر سر بیمار باید بالا باشد فشار خون بایستی کاملا کنترل شود و داروها مرتب استفاده شود.بعد از چند روز نیاز به برداشتن بخیه های سطحی پوست خواهد بود .ممکن است همراه این عمل لوله گذاری نیز انجام شود که معمولا ۶-۴ ماه بعد لوله مجرای اشکی در مطب به طور سرپایی برداشته می شود.